eBay, gã khổng lồ trong lĩnh vực thương mại điện tử và đấu giá trực tuyến, vừa đưa ra một quyết định cứng rắn nhằm đối phó với làn sóng “mua sắm đại diện” bằng trí tuệ nhân tạo đang ngày càng trở nên hung hăng. Sau nhiều năm đối mặt với những tranh cãi đáng kể về tính công bằng trên nền tảng, eBay đang chuẩn bị các biện pháp mạnh tay để giải quyết vấn đề các bot chạy bằng AI cạnh tranh trực tiếp với những khách hàng là con người thực thụ. Bắt đầu từ ngày 20 tháng 2 năm 2026, nền tảng này sẽ cấm hoàn toàn các chatbot và tác nhân AI (AI agents) hoạt động, đồng thời cập nhật thỏa thuận người dùng để siết chặt quản lý các phương tiện tự động truy cập vào dịch vụ của họ.
Quy định mới của eBay về cấm bot AI và thay đổi kỹ thuật
Thông báo quan trọng này đã được eBay gửi đến người dùng thông qua một email gần đây. Theo đó, các điều khoản thỏa thuận sửa đổi sẽ bao gồm một phần nâng cao về chống thu thập dữ liệu (anti-scraping). Quy định mới nghiêm cấm rõ ràng việc sử dụng trí tuệ nhân tạo, các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) và các loại bot khác được thiết kế để đặt lệnh mua hàng mà không có sự can thiệp trực tiếp của con người. Nội dung email cũng nêu rõ rằng bất kỳ thực thể dựa trên AI nào muốn hoạt động trên nền tảng này đều phải xin phép và nhận được sự chấp thuận trước từ phía eBay.
Động thái thay đổi chính sách này diễn ra ngay sau những điều chỉnh kỹ thuật gần đây đối với tệp robots.txt của eBay. Đây là một tệp tin trên máy chủ dùng để hướng dẫn các công cụ tìm kiếm và bot về cách tương tác với trang web. Hiện tại, tệp này đã được cập nhật với nội dung nhằm chặn các bot và công nghệ AI, kèm theo thông điệp rõ ràng: “Việc thanh toán chỉ dành riêng cho người dùng là con người”.
Mặc dù Giao thức loại trừ Robot trong tệp robots.txt không thể ngăn chặn hoàn toàn quyền truy cập của các bot hoặc tác nhân AI cố tình lách luật về mặt kỹ thuật, nhưng việc cập nhật thỏa thuận người dùng lại mang một ý nghĩa pháp lý quan trọng. Nó thiết lập một rào cản pháp lý đáng kể đối với các trình thu thập thông tin tự động được vận hành bởi các công ty công nghệ lớn (Big Tech) hoặc các công ty khởi nghiệp về AI. Nếu cố tình vi phạm, các đơn vị này có thể đối mặt với những rắc rối pháp lý nghiêm trọng thay vì chỉ là các rào cản kỹ thuật đơn thuần.
Tương lai của mua sắm bằng AI trên sàn thương mại điện tử
Khái niệm mua sắm do AI điều khiển thoạt nghe có vẻ là một ý tưởng tồi tệ và khó nhìn thấy giá trị thực tế đối với người dùng phổ thông, nhưng thực tế là một số người dùng đã bắt đầu thử nghiệm công nghệ này. Các tính năng thương mại điện tử mang tính chất “đại diện” hiện đã được tích hợp vào các công cụ như ChatGPT, bao gồm cả chức năng thanh toán cho phép mua hàng trực tiếp từ các nền tảng như Etsy hoặc Shopify mà không cần người dùng phải thao tác từng bước.
Không chỉ dừng lại ở đó, các công cụ thương mại được hỗ trợ bởi AI khác cũng đang nổi lên mạnh mẽ. Perplexity cung cấp tính năng thanh toán một chạm cho người dùng trả phí, trong khi Google đang phát triển Giao thức thương mại toàn cầu (Universal Commerce Protocol) để tiêu chuẩn hóa các tác nhân AI mua sắm. Trong khi đó, Amazon cũng đang triển khai tính năng “Mua giúp tôi” (Buy For Me), cho phép thực hiện các giao dịch mua sắm từ các thương hiệu bên ngoài ngay trong ứng dụng của họ.
Tuy nhiên, lệnh cấm của eBay dường như không phải là sự từ chối tuyệt đối với công nghệ này, mà là sự chuẩn bị cho một cuộc chơi có kiểm soát hơn. Giám đốc điều hành của eBay, ông Jamie Iannone, gần đây đã ám chỉ rằng công ty cuối cùng có thể sẽ tham gia vào chương trình Thanh toán tức thì (Instant Checkout) của OpenAI. Thỏa thuận người dùng được cập nhật cũng gợi ý rằng eBay có thể cho phép một số tác nhân AI nhất định thực hiện các giao dịch mua sắm được ủy quyền trên nền tảng.
Ông Iannone cũng đề cập rằng eBay đang thử nghiệm các trải nghiệm mua sắm đại diện của riêng mình. Đây là một bước đi có thể làm phức tạp thêm tình hình đối với một trang web vốn đã và đang phải vật lộn vất vả với vấn đề hàng giả và các sản phẩm không an toàn. Việc đưa AI vào quy trình mua sắm có thể mang lại sự tiện lợi, nhưng cũng tiềm ẩn rủi ro làm gia tăng các giao dịch thiếu kiểm soát nếu không được quản lý chặt chẽ.
