Intel vừa thực hiện một động thái đầy bất ngờ khi quyết định khai tử dự án On Demand đầy tranh cãi, chấm dứt nỗ lực buộc người dùng phải trả tiền để mở khóa các tính năng có sẵn trên bộ vi xử lý. Cách đây vài năm, gã khổng lồ chip bán dẫn Mỹ từng kỳ vọng sẽ thay đổi cách vận hành của các trung tâm dữ liệu bằng mô hình “CPU như một dịch vụ”, nơi khách hàng mua phần cứng về nhưng muốn dùng hết sức mạnh thì phải nạp tiền. Tuy nhiên, thực tế phũ phàng cho thấy mô hình kinh doanh này không hề nhận được sự ủng hộ như hãng hằng tuyên bố. Việc Intel âm thầm dọn dẹp các kho lưu trữ mã nguồn và gỡ bỏ thông tin trên website chính thức là lời thừa nhận rõ ràng nhất cho sự thất bại của một ý tưởng đi ngược lại mong muốn của số đông người dùng.
Sự thất bại của mô hình Intel On Demand và nỗ lực thuê bao hóa phần cứng
Câu chuyện bắt đầu vào năm 2021 khi dự án Software Defined Silicon (SDSi) lần đầu được hé lộ. Intel quảng bá đây là một giải pháp linh hoạt, giúp các doanh nghiệp tiết kiệm ngân sách bằng cách chỉ trả tiền cho những tính năng CPU thực sự cần thiết tại một thời điểm nhất định. Đến thế hệ Xeon Scalable thứ 4, dự án này được đổi tên thành On Demand với hai hình thức thanh toán: mua đứt một lần để mở khóa vĩnh viễn hoặc trả tiền theo lưu lượng sử dụng thực tế. Về lý thuyết, điều này nghe có vẻ hợp lý cho việc quản lý dòng tiền, nhưng với giới công nghệ, nó không khác gì việc bạn mua một chiếc xe hơi nhưng phải trả thêm phí hàng tháng chỉ để được sử dụng tính năng sưởi ghế hay điều hòa vốn đã được lắp sẵn.
Danh sách các tính năng bị Intel “khóa lại” bao gồm rất nhiều công nghệ tăng tốc xử lý quan trọng như Dynamic Load Balancer, Quick Assist hay Software Guard Extensions. Thực tế cho thấy, việc sở hữu một con chip mạnh mẽ nhưng bị bóp nghẹt công suất bởi những rào cản phần mềm khiến nhiều nhà quản trị hệ thống cảm thấy bất mãn. Thay vì mang lại sự linh hoạt, mô hình này vô tình tạo ra một gánh nặng quản lý giấy phép phức tạp và khiến khách hàng cảm thấy mình không thực sự làm chủ thiết bị đã bỏ tiền ra mua. Sự ghẻ lạnh của thị trường đã khiến Intel phải âm thầm lưu trữ hồ sơ dự án trên GitHub vào cuối năm 2025, báo hiệu dấu chấm hết cho một kỷ nguyên kinh doanh gây nhiều điều tiếng.
Sự dịch chuyển chiến lược sang kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo
Việc Intel từ bỏ mô hình On Demand không chỉ là do áp lực từ dư luận mà còn cho thấy sự thay đổi sâu sắc trong chiến lược kinh doanh toàn cầu. Hiện nay, thế giới công nghệ đang dồn toàn lực vào cuộc đua trí tuệ nhân tạo (AI). Thay vì loay hoay tìm cách thu phí lẻ tẻ từ những tập lệnh cũ, Intel dường như đang muốn tập trung nguồn lực để thương mại hóa các bộ tăng tốc AI chuyên dụng. Đây là nước đi khôn ngoan hơn, bởi các doanh nghiệp sẵn sàng chi đậm cho những phần cứng thực sự mang lại đột phá về tốc độ huấn luyện mô hình ngôn ngữ lớn, thay vì trả phí để dùng lại những gì họ vốn đã sở hữu.
Chưa dừng lại ở đó, việc Intel gỡ bỏ các bản vá cho nhân Linux liên quan đến SDSi cho thấy hãng muốn xóa sạch dấu vết của dự án này trong cộng đồng mã nguồn mở. Điểm đáng tiền nhất trong quyết định lần này của Intel chính là việc hãng đã biết lắng nghe tiếng nói của thị trường. Nếu bạn đang vận hành các hệ thống máy chủ, tin vui này đồng nghĩa với việc các dòng chip thế hệ mới sẽ trở lại với giá trị sử dụng nguyên bản: mua một lần, dùng trọn đời. Giá trị sử dụng lâu dài của một sản phẩm công nghệ phải đến từ sức mạnh nội tại và sự tin cậy, chứ không phải từ những rào cản phí thuê bao chồng chéo.
Tóm lại, sự kết thúc của Intel On Demand là một chiến thắng cho người tiêu dùng và các doanh nghiệp hạ tầng số. Nếu bạn đang tìm kiếm những giải pháp máy chủ mạnh mẽ cho năm 2026, hãy yên tâm rằng những rào cản trả phí để mở khóa đang dần lùi vào dĩ vãng, nhường chỗ cho những cải tiến thực chất về hiệu năng và công nghệ tản nhiệt mà Intel đang nỗ lực mang lại trên các dòng chip mới nhất.
